COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMİ (CBS) ve UZAKTAN ALGILAMA (UA) İLE TUZLULUĞUN ETKİSİ ALTINDA PAMUKTA VERİM KAYBININ BELİRLENMESİ GAP Bölgesi, Akçakale Örneği, TÜRKİYE.
(THE DETERMINATION OF THE COTTON PRODUCTIVITY AND LOSSES UNDER THE EFFECT OF SALINITY BY USING GEOGRAPHICAL INFORMATION SYSTEM (GIS) AND REMOTE SENSING (RS) GAP Region, Akçakale Sampling, TURKEY )

Yazar : Murat AYDOĞDU  Mustafa H. AYDOĞDU - Mehmet Ali ÇULLU  
Türü : Telif
Baskı Yılı : 2014
Sayı : Number: 24
Sayfa : 617-630
Doi Number : http://dx.doi.org/10.9761/JASSS2167


Özet
GAP(Güneydoğu Anadolu Projesi); Türkiye’nin en büyük, entegre, çok sektörlü, sürdürülebilir bölgesel kalkınma projesidir. Proje; kalkınma için pek çok sektörü kapsamakta olup, tarım ve sulamada bunların içindedir. 9 il ve pek çok ilçe GAP kapsamında yer almaktadır. Akçakale ilçesi de bunlardan biri olup, rakımı 385 metre, iklimi yarı kurak, yüzölçümü ise 1248 km.2’dir. Harran ovasında yer alan Akçakale genel olarak kuzeyden güneye doğru açılan düz ve geniş bir ova görümündedir. İlçe yüksek taban suyu ve buharlaşma nedeniyle tuzlulaşma problemi ile karşılaşmaktadır. Harran ovasında ana ürün pamuktur. Bazı alanlarda şiddetli seviyelerdeki tuzluluk değerleri bitki verimini önemli oranda etkileyebilmektedir. Yapılan bu çalışmada farklı tuzluluk seviyelerine gelen pamuk tarlalarından (0-20 cm derinlik) alınan bozulmuş toprak örnekleri değerlendirilmiştir. Ayrıca bölgenin Landsat TM uydu görüntüsü alınmıştır. Böylece çalışma alanlarında pamuğun yetişme periyodunda gelişimi, topraktaki tuz değişimi ve verimi takip edilmiştir. Son yıllarda uzaktan algılama teknolojileri kullanılarak seçilen örnek alanlarındaki bilgiler kullanılarak geniş alanlardaki durum tahmin edilebilmektedir. Bu amaçla yapılan çalışmada farklı tuzluluk değerlerine sahip arazi analiz ve verim değerleri uydu verileriyle ilişkilendirilmiştir. Akçakale ilçesindeki pamuk ekili alanlardaki tuzluluk etkisiyle oluşan verim değerleri hesaplanmıştır. Buna göre 2009 yılında, tuzlanma nedeniyle 1 840 625 kg ürün ve 935 711 USD gelir kaybı meydana gelmiştir. Türkiye pamuk ithalatında dünyada Çin’den sonra ikinci sırada yer almakta olup, 2009/2010’da 957 bin ton pamuk ithal etmiştir.GAP(Güneydoğu Anadolu Projesi); Türkiye’nin en büyük, entegre, çok sektörlü, sürdürülebilir bölgesel kalkınma projesidir. Proje; kalkınma için pek çok sektörü kapsamakta olup, tarım ve sulamada bunların içindedir. 9 il ve pek çok ilçe GAP kapsamında yer almaktadır. Akçakale ilçesi de bunlardan biri olup, rakımı 385 metre, iklimi yarı kurak, yüzölçümü ise 1248 km.2’dir. Harran ovasında yer alan Akçakale genel olarak kuzeyden güneye doğru açılan düz ve geniş bir ova görümündedir. İlçe yüksek taban suyu ve buharlaşma nedeniyle tuzlulaşma problemi ile karşılaşmaktadır. Harran ovasında ana ürün pamuktur. Bazı alanlarda şiddetli seviyelerdeki tuzluluk değerleri bitki verimini önemli oranda etkileyebilmektedir. Yapılan bu çalışmada farklı tuzluluk seviyelerine gelen pamuk tarlalarından (0-20 cm derinlik) alınan bozulmuş toprak örnekler

Anahtar Kelimeler
GAP, Tuzluluk, Pamuk Verimi, Uydu Görüntüleri, NDVI (Normalize Edilmiş Vejetasyon İndeksi)

Abstract
GAP (Southeastern Anatolian Project), is the biggest integrated, multi-sectorial, sustainable regional development project of Turkey. It covers many sectors for development including agriculture and irrigation too. GAP covers nine provinces together with many districts. Akcakale district is one of them, located in Harran plain, and confronted with the problem of salinity because of the high base water level and evaporation rate. Severe levels of salinity is significantly affect the efficiency of the plant yields in some areas. Main crop pattern is cotton in Harran plain beacuse of many reasons. Turkey ranks second after China in the world in cotton imports in 2009 with an amount of 957 000 tons. In this study, from the cotton fields of different salinity levels (0-20 cm depth) were evaluated from the disturbed soil samples. And also Landsat TM satellite image of the region were also taken and studied. Thus, growth of cotton during growing period and the yield of cotton were monitored. At the same time exchange of salt in the soil was monitored, too. In recent years by using remote sensing technologies, yields can be estimated using information from the selected sample areas for the large areas. For this purpose, the study analyzed for different salinity levels and yield values of land have been associated with satellite data. And finally yield of cotton cultivated areas in the Akcakale district calculated according to the effect of salinity and found that 1 840 625 kg of yield losses has been occurred due to salinity and the resulting income loss was 935 711 USD in 2009. <

Keywords
GAP, Salinity, Cotton Yield, Satellite Data, NDVI
1188    1184